جیگر ها بیان تو

نروژ یکی از معدود کشورهای نفت خیز جهان است که توانسته با بهره گیری از فناوری پیشرفته و به روز اکتشاف، استخراج و پالایش نفت و گاز و نیز با سرمایه گذاری روی خطوط توزیع استراتژیک به یکی از قدرت های نفتی دنیا تبدیل شود. دو شرکت «استت اویل» و «اکسون موبیل» در ارتقا و پیشرفت صنعت نفت و گاز نروژ نقش عمده ای را ایفا کرده اند. در این یادداشت سعی شده است به اختصار به تجهیزات و امکانات پالایشگاهی شرکت استت اویل اشاره شود. دفتر مرکزی شرکت استت اویل در شهر استاوانگر نروژ مستقر است.

این شرکت در 33 کشور نمایندگی دارد و در 15 کشور تحت پوشش خود به استخراج و تولید نفت و گاز مشغول است.طبق آخرین آمار، شمار کارکنان استت اویل تا دسامبر 2005 به 25 هزار و 644 نفر رسیده که 49 درصد از این افراد در خارج از نروژ به فعالیت مشغولند. گروه استت اویل اپراتوری 24 میدان نفتی و گازی را برعهده دارد و 60 درصد از نفت نروژ را تولید می کند. کل در آمد این شرکت در سال2005 به 393 میلیارد کرون نروژ بالغ شد که در تاریخ شرکت بی سابقه بود.از جمله تاسیسات مهم و استراتژیک شرکت استت اویل می توان به ترمینال گازی دانکرکو، مجموعه تجهیزات تولید در آلمان، پالایشگاه کالوندبورگ، سایت فرآوری گاز کولس نس، مجتمع فرآوری کارستو، پالایشگاه مونگستاد، مجتمع صنعتی یلدبرگودن و ترمینال گازی زیبروگ اشاره کرد.

پالایشگاه استت اویل در کالوند بورگ، نزدیک کپنهاگ (دانمارک) نفت خام را جهت مصارف مختلفی چون سوخت جت، گازوئیل، پروپان، نفت کوره و نفت سوختی پالایش می کند. کشورهای حوزه بالتیک عمده بازارهای هدف این پالایشگاه را تشکیل می دهند. پالایشگاه کالوندبورگ از ظرفیت تولید سالانه 5/5 میلیون تن فرآورده های نفتی برخوردار است. از سال 95 دور جدید ارتقا، اصلاح و به روزسازی تجیهزات این پالایشگاه آغاز شد به گونه ای که امروز، قدیمی ترین بخش پالایشگاه قدمتی بیش از 40 سال ندارد.

به دنبال پروسه به روزسازی تجهیزات، عمده فعالیت پالایشگاه به سمت میعان سبک سوق داده شد. این امر موجب شد که پالایشگاه کالوندبورگ از سال 97 تامین بنزین مورد نیاز دانمارک را (با کیفیت یک درصد بنزن) به عهده بگیرد. در سال 2000 این پالایشگاه با همکاری شرکت دانمارکی «هالدور توپس» اقدام به تاسیس یک سایت جدید با هدف تولید کودهای زراعی کرد.

سایت یاد شده از طریق فرآیند دیسولفوریزاسیون محصولات نفتی و تبدیل سولفور و نیتروژن به تیوسولفات (ARTS) نوعی کود مایع به دست می آورد که در نحوه فعالیت کل پالایشگاه نیز موثر است. به گونه ای که هزینه مربوط به فرآیند دی اکسید سولفور و اکسید نیتروژن را به طور قابل ملاحظه ای کاهش می دهد. مجموعه راهکارهای اعمال شده در پالایشگاه کالوندبورگ برای کاهش آلودگی های زیست محیطی و ارتقای سطح علمی باعث شد تا جایزه محیط زیست دانمارک به این پالایشگاه اختصاص یابد.

مجتمع فرآوری گاز کارستو از دیگر تاسیسات استراتژیک شرکت استت اویل است. این مجتمع که در شمال شهر استاوانگر واقع شده نقشی اساسی را در انتقال و فرآوری گاز و تولید نفت سبک نروژ ایفا می کند. فعالیت اصلی این مجتمع در راستای دریافت و فرآوری گاز از میدان های گازی مناطق شمالی دریای نروژ تعریف شده است. ارسال گاز به این مجتمع از 25 جولای 1985 آغاز شد و نخستین محموله گاز فرآوری شده 15 اکتبر همان سال به بندر «امدن» در شمال آلمان ارسال شد. پالایشگاه مونگستاد نیز که نزدیک شهر برگن در غرب نروژ واقع شده از جمله پالایشگاه های مدرن و کارآمد این کشور به شمار می آید و از ظرفیت تولید سالانه 10 میلیون تن فرآورده های نفتی برخوردار است.

اگرچه مونگستاد بزرگ ترین پالایشگاه نروژ به شمار می آید اما در مقایسه با پالایشگاه های بزرگ اروپایی، در طبقه متوسط قرار می گیرد. 79 درصد از مالکیت این پالایشگاه در اختیار شرکت استت اویل و 21 درصد نیز در اختیار شرکت شل قرار دارد .تمام نفت خام ورودی آن از حوزه های نفتی نروژ تامین می شود. محصولات اصلی این پالایشگاه را بنزین، نفت کوره، سوخت جت و دیگر فرآورده های سبک نفتی تشکیل می دهند. پالایشگاه مونگستاد همچنین از جمله تولیدکنندگان اصلی کک نفتی (پت کک) است که در تولید «آند» کاربرد دارد و در صنعت آلومینیوم نروژ نقش عمده ای ایفا می کند. ظرفیت تولید بنزین این پالایشگاه به حدی است که می تواند پاسخگوی 150 درصد مصرف بنزین در نروژ باشد. از همین رو، بیشتر خروجی آن راهی بازارهای خارجی، به ویژه اروپا می شود.

ارتقای سطح کیفی تاسیسات و به روزسازی بخش های مختلف پالایشگاه در سال 89، ظرفیت پالایش این مجتمع را به اندازه 5/6 میلیون تن در سال افزایش داد. سایت ویژه دیسولفوریزاسیون پالایشگاه (برای تولید گازوئیل) کار خود را از مارس 96 آغاز کرد و یک سال بعد تاسیسات ویژه ای نیز برای کاهش بنزن از بنزین در این سایت تعبیه شد.

پس از تکمیل سایت دیسولفوریزاسیون در بهار 2003، بنزین تولیدی پالایشگاه مطابق استانداردهای اروپا (زیست محیطی) به بازار عرضه شد. شرکت استت اویل همچنین مالکیت و اداره یک ترمینال نفت خام را در پالایشگاه مونگستاد در اختیار دارد. این ترمینال از ظرفیت ذخیره و نگهداری 5/9 میلیون بشکه نفت خام برخوردار است.